Automat vendingowy
Pod pojęciem vendingu kryje się prosty model sprzedaży: oferowanie produktów lub usług bez udziału sprzedawcy. Obsługę klienta przejmuje automat.
Automaty vendingowe są naturalnym efektem rozwoju technologii w handlu. Są wygodne zarówno dla firmy sprzedającej, jak i dla klientów. Firma ogranicza koszty obsługi, ponieważ nie musi zatrudniać sprzedawcy do każdej transakcji. Klient z kolei może szybko kupić potrzebny produkt bez rozmowy z personelem i bez czekania w kolejce.
Automaty vendingowe zwykle przypominają duże szafy lub modułowe urządzenia. W środku można umieścić różne produkty dopasowane do wielkości komór: przekąski, słodycze, zabawki, kawę czy inne towary. Zasada działania jest prosta: klient wybiera produkt, dokonuje płatności i odbiera zamówienie. Właściciel urządzenia regularnie uzupełnia asortyment oraz obsługuje materiały eksploatacyjne.
W zależności od przeznaczenia automat vendingowy może mieć różne wyposażenie. Najczęściej stosowane elementy to:
obudowa, najczęściej w formie szafy z drzwiami;
dozownik stosowany w automatach z jedzeniem lub napojami, który wydziela odpowiednią porcję produktu;
moduł załadunkowy, czyli miejsce na produkty. Może to być szafa z półkami, komórkami albo szczelny pojemnik w przypadku napojów;
system kontroli temperatury lub ciśnienia, stosowany zwłaszcza w automatach do sprzedaży żywności. Jego zadaniem jest chłodzenie albo podgrzewanie produktów.
Całość uzupełnia moduł płatności, na przykład czytnik kart, akceptor banknotów lub monet. W jednym urządzeniu można połączyć kilka metod płatności dla wygody klientów.
Automaty vendingowe
Najczęściej spotykane są automaty do sprzedaży napojów, takich jak kawa, herbata, woda czy lemoniada.
Popularne są także automaty z przekąskami: batonami, chipsami, orzechami czy innymi produktami pakowanymi. Bardziej rozbudowane wersje mogą sprzedawać kanapki, burgery, sałatki i gotowe dania w pojemnikach.
Osobną kategorią są automaty z produktami użytkowymi, takimi jak parasole, akcesoria, artykuły biurowe, kubki czy pamiątki.
Istnieją również automaty usługowe. W takim przypadku nie trzeba uzupełniać urządzenia fizycznym towarem. Przykładem może być stacja ładowania urządzeń mobilnych, dostęp do Internetu, punkt zamawiania taksówki albo fotel masujący działający po dokonaniu płatności.
Do tej grupy można zaliczyć także automaty rozrywkowe, na przykład urządzenia z chwytakiem do wyciągania maskotek.
To tylko ogólna klasyfikacja. W praktyce automat vendingowy można dostosować do wielu różnych zastosowań, ponieważ sama konstrukcja jest bazą, którą można modyfikować pod konkretne potrzeby biznesu.
Sprzęt vendingowy
Przejdźmy do jednej z najważniejszych kwestii, czyli zwrotu z inwestycji. Warto pamiętać, że dwa podobne automaty ustawione w różnych lokalizacjach mogą generować zupełnie inne wyniki. Nie ma jednej gwarantowanej kwoty przychodu dla każdego projektu.
Na opłacalność automatu vendingowego wpływają przede wszystkim trzy czynniki. Pierwszy to lokalizacja. Urządzenie powinno stać w miejscu o dużym ruchu i pasować do charakteru oferowanych produktów. Automat z zabawkami sprawdzi się w kinie lub centrum rozrywki, a automat z kawą albo ciepłymi daniami w pobliżu biur.
Drugim czynnikiem jest jakość produktów. Wartość pojedynczego zakupu zwykle nie jest wysoka, dlatego liczy się duża liczba powracających klientów. Pomaga w tym dobra kawa, dobre przekąski i stabilna jakość oferty.
Trzecim czynnikiem jest cena. Zakup automatu to dopiero początek. Ważne jest przygotowanie biznesplanu, dobór asortymentu i właściwe ustalenie cen, bo od tego bezpośrednio zależy tempo zwrotu z inwestycji.
W wielu projektach orientacyjny okres zwrotu wynosi około 1-1,5 roku, ale ostateczny wynik zależy od lokalizacji, oferty i natężenia ruchu. Warto też pamiętać, że automat często zaczyna osiągać lepsze wyniki po kilku miesiącach, gdy klienci przyzwyczają się do jego obecności i wiedzą, gdzie mogą szybko kupić napój, jedzenie lub skorzystać z usługi.